Ngày 15/1, Mỹ và Trung Quốc đã chính thức ký thỏa thuận thương mại giai đoạn 1 tại Nhà Trắng.
Đây là một sự kiện được dư luận đặc biệt quan tâm bởi nó đánh dấu bước đầu tiên trong việc hai nền kinh tế lớn nhất thế giới giải quyết cuộc chiến thương mại kéo dài gần 2 năm qua.
Phát biểu tại buổi lễ, Tổng thống Trump ca ngợi đây là một thỏa thuận lịch sử, một bước đi quan trọng tiến tới quan hệ thương mại công bằng và có đi có lại. Nhà lãnh đạo Mỹ khẳng định: “Cùng nhau, chúng ta sẽ sửa những sai lầm trong quá khứ”, đồng thời cho biết sẽ đi thăm Trung Quốc trong một tương lai không xa để thúc đẩy giai đoạn hai của thỏa thuận.
Về phần mình, Phó Thủ tướng Trung Quốc Lưu Hạc đã đọc bức thư của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình , trong đó cho rằng thỏa thuận này tốt cho Trung Quốc, Mỹ và cả thế giới. Trong thư, Chủ tịch nước Tập Cận Bình khẳng định thỏa thuận cho thấy hai nước có khả năng hành động dựa trên cơ sở bình đẳng, đồng thời bày tỏ hy vọng phía Mỹ sẽ đối xử công bằng đối với các công ty của Trung Quốc.
Dưới đây là một trong số những điểm quan trọng nhất trong thỏa thuận thương mại giai đoạn một được ký kết tại Washington vào ngày thứ Tư.
Quyền sở hữu trí tuệ
Trích đoạn thỏa thuận thương mại: “Phía Mỹ thừa nhận tầm quan trọng của việc bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ. Phía Trung Quốc thừa nhận tầm quan trọng của việc thiết lập và thực thi hệ thống pháp lý hoàn chỉnh của việc bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ và thực thi nó khi mà Trung Quốc chuyển từ một nước chuyên sử dụng quyền bảo vệ sở hữu trí tuệ sang một nước tạo ra được nhiều quyền sở hữu trí tuệ. Trung Quốc tin rằng việc tăng cường hoạt động bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ và thực thi nó giúp xây dựng một đất nước đổi mới xét đến những doanh nghiệp đổi mới và khuyến khích cho tăng trưởng kinh tế chất lượng cao”.
Tại sao điều này quan trọng? Nó nằm ở tâm điểm của những đối đầu mà Mỹ từng có với Trung Quốc, khởi đầu cho chiến tranh thương mại.
Hoạt động mua hàng của Trung Quốc
Trích đoạn thỏa thuận thương mại: “Trong khoảng thời gian 2 năm tính từ ngày 1/1/2020 tính đến ngày 31/12/2021, Trung Quốc nên đảm bảo rằng tổng giá trị mua hàng và nhập khẩu hàng Mỹ vào Trung Quốc, trong đó có bao gồm hàng sản xuất, nông sản, sản phẩm năng lượng và dịch vụ không dưới 200 tỷ USD”.
Lộ trình Trung Quốc mua hàng Mỹ trong 2 năm, từ trái sang: nông sản, năng lượng, hàng sản xuất và dịch vụ. Nguồn: Nhà Trắng
Tại sao điều này quan trọng? Nó sẽ giúp mang đến yếu tố giải cứu cho người nông dân và các doanh nghiệp vốn đã chịu thiệt hại bởi các biện pháp đối đầu thuế quan.
Chuyển giao công nghệ
Trích đoạn thỏa thuận thương mại: “Các bên xác nhận cho tầm quan trọng của việc đảm bảo rằng hoạt động chuyển giao công nghệ diễn ra trên cơ sở tự nguyện, các điều khoản dựa trên thị trường và thừa nhận rằng hoạt động chuyển giao công nghệ bắt buộc thực sự là một mối lo ngại. Các bên thừa nhận hơn nữa tầm quan trọng của việc giải quyết những vấn đề nói trên xét đến tầm quan trọng của công nghệ và sự thay đổi công nghệ lên kinh tế thế giới”
Tại sao điều này quan trọng? Nó giúp giải quyết cho một số những phàn nàn mà phía Mỹ đang đưa ra khi làm ăn kinh doanh tại Trung Quốc.
Thực thi cam kết tiền tệ
Trích đoạn thỏa thuận thương mại: “Những vấn đề liên quan đến chính sách tỷ giá hoặc minh bạch cần phải được giải quyết bởi Bộ trưởng Tài chính Mỹ hoặc Thống đốc Ngân hàng Trung ương Trung Quốc xét đến thỏa thuận đánh giá song phương theo chương 7.
Nếu không thể giải quyết được để có thể mang đến sự đồng thuận cho hai bên, Bộ trưởng Tài chính Mỹ hoặc Thống đốc Ngân hàng Trung ương Trung Quốc sẽ có thể đề nghị Quỹ tiền tệ quốc tế (IMF) làm những việc sau: Thực thi cơ chế giám sát chính sách kinh tế vĩ mô và tỷ giá hối đoái cũng như minh bạch thông tin và trách nhiệm giải trình hoặc thực hiện chức năng tư vấn và hỗ trợ phù hợp”
Tại sao điều này quan trọng? Mỹ đã loại Trung Quốc ra khỏi danh sách những nước thao túng tiền tệ, phần này của thỏa thuận giúp mang đến thêm một cách khác nhằm thực thi cơ chế giao dịch ngoại hối dựa trên nguyên tắc của thị trường.
Dịch vụ tài chính
Trích đoạn thỏa thuận thương mại: “Trung Quốc sẽ cho phép các công ty dịch vụ tài chính Mỹ nộp hồ sơ xin giấy phép thành lập công ty quản lý tài sản, theo đó họ sẽ có thể mua trực tiếp các khoản nợ xấu từ ngân hàng Trung Quốc, khởi đầu với các giấy phép địa phương. Khi mà các giấy phép trung ương được ấp, Trung Quốc sẽ đối xử với các công ty dịch vụ tài chính Mỹ dựa trên nguyên tắc không phân biệt đối xử với công ty nội địa Trung Quốc và tôn trọng việc đã cấp các giấy phép đã ký”.
“Muộn nhất là vào ngày 1/4/2020, Trung Quốc sẽ gỡ bỏ trần hạn chế sở hữu với các công ty bảo hiểm nhân thọ, hưu trí, bảo hiểm y tế và cho phép doanh nghiệp bảo hiểm 100% vốn Mỹ tham gia vào những ngành này tại Trung Quốc. Trung Quốc xác nhận rằng sẽ không có hạn chế gì với việc các doanh nghiệp Mỹ tham gia vào ngành chứng khoán, quản lý tài sản và các sản phẩm giao dịch tương lai”.
Tại sao điều này quan trọng? Các ngân hàng, các công ty bảo hiểm và các công ty xếp hạng tín dụng đã nhiều năm nay cố gắng tiếp cận với thị trường Trung Quốc. Tuy nhiên hiện tại thỏa thuận vẫn còn nhiều điểm mơ hồ, mọi chuyện sẽ được giải quyết sau khi có thêm các cuộc đàm phán.
Như vậy, mặc dù vẫn còn nhiều rủi ro tiềm ẩn trong giai đoạn tiếp theo của cuộc đàm phán thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc khi những vấn đề khó khăn nhất trong tranh chấp thương mại vẫn chưa được giải quyết, tuy nhiên đây là thỏa thuận cần thiết đối với Tổng thống Trump khi chuẩn bị bước vào năm bầu cử 2020 do giúp giảm bớt nguy cơ suy thoái và thúc đẩy thị trường chứng khoán.
Trong khi đó, đối với Trung Quốc, thỏa thuận này sẽ giúp cải thiện triển vọng thương mại, giảm bớt nhu cầu phải triển khai gói kích cầu quy mô lớn nhằm thúc đẩy nền kinh tế./.
Tổng hợp