LBMA 2026 cảnh báo: Vàng đang “nói” điều đáng sợ về nợ công toàn cầu

(GVNET) Giá vàng đang cho thấy một diễn biến đáng chú ý: lợi suất trái phiếu chính phủ tăng mạnh nhưng kim loại quý vẫn giữ được vùng hỗ trợ quan trọng.

Theo các chuyên gia tại Hội nghị Kim loại quý toàn cầu thường niên của LBMA, điều này có thể phản ánh một thay đổi lớn trong cách nhà đầu tư nhìn nhận rủi ro nợ công và sức mua của tiền pháp định.

Vàng không còn phản ứng như trước với lợi suất trái phiếu

Theo các chuyên gia tham gia hội thảo “Structural Story, Tactical Trade, and Reconciling the Debasement Narrative” tại LBMA 2026, mối quan hệ truyền thống giữa giá vàng và lợi suất trái phiếu đang dần suy yếu.

Thông thường, lợi suất trái phiếu Mỹ và toàn cầu tăng sẽ tạo áp lực lên vàng. Vàng không trả lãi suất, vì vậy khi lợi suất tài sản an toàn tăng, chi phí cơ hội nắm giữ kim loại quý cũng tăng theo.

Tuy nhiên, diễn biến gần đây đang cho thấy một bức tranh khác.

Vàng vẫn duy trì được vùng hỗ trợ trên 4.000 USD/ounce, ngay cả khi lợi suất trái phiếu chính phủ tại một số thị trường tăng lên mức rất cao. Điều này khiến các chuyên gia đặt câu hỏi liệu thị trường có đang bắt đầu nhìn nhận vàng không chỉ như một tài sản không sinh lợi, mà còn là công cụ phòng vệ trước rủi ro tài khóa và sự suy giảm sức mua của tiền tệ.

Vikram Dhawan, Giám đốc bộ phận hàng hóa và nhà quản lý quỹ tại Nippon India Mutual Fund, cho rằng diễn biến này có thể là một tín hiệu quan trọng.

“Vàng đang gửi cho chúng ta một thông điệp rằng nợ toàn cầu có thể đang tiến tới một điểm bước ngoặt.”

Theo Dhawan, trong những năm gần đây, nợ toàn cầu tiếp tục tăng thêm hàng nghìn tỷ USD mỗi năm, trong khi khả năng kiểm soát thâm hụt ngân sách của nhiều chính phủ vẫn còn hạn chế.

“Debasement trade” trở thành câu chuyện lớn của vàng

Một trong những chủ đề nổi bật tại hội nghị LBMA 2026 là debasement trade – chiến lược đầu tư dựa trên lo ngại giá trị thực của tiền tệ sẽ suy giảm do nợ công, lạm phát và chính sách tài khóa kéo dài.

Shayne McGuire, nhà quản lý danh mục tại Teacher Retirement System of Texas, cho rằng hiện tượng này không mới.

Trong lịch sử, chính phủ từng làm giảm giá trị tiền tệ bằng cách giảm hàm lượng kim loại quý trong tiền xu. Ngày nay, cơ chế đã khác nhưng mối lo cơ bản vẫn tương tự: nợ tăng quá nhanh có thể khiến sức mua của tiền giảm trong dài hạn.

Dhawan cho rằng vấn đề đáng chú ý nhất hiện nay không phải chỉ là quy mô nợ, mà là việc chưa xuất hiện dấu hiệu rõ ràng cho thấy các chính phủ sẵn sàng thực hiện kỷ luật tài khóa đủ mạnh.

Điều này có thể tạo ra môi trường mà chính phủ phải chấp nhận lạm phát cao hơn trong một thời gian dài để giảm áp lực thực tế từ gánh nặng nợ.

Lợi suất tăng nhưng vàng vẫn trụ vững: Điều gì đang xảy ra?

Theo Dhawan, mối quan hệ giữa vàng và lợi suất vẫn có thể mang tính nghịch đảo trong ngắn hạn. Tuy nhiên, khi kéo dài khung thời gian lên một, hai hoặc ba năm kể từ sau đại dịch, mối tương quan này đã suy yếu đáng kể và đôi lúc thậm chí chuyển sang cùng chiều.

Một cách giải thích là lợi suất trái phiếu tăng không còn đơn thuần phản ánh tăng trưởng kinh tế hoặc chính sách tiền tệ thắt chặt.

Thay vào đó, một phần mức tăng có thể đến từ term premium – khoản bù rủi ro mà nhà đầu tư yêu cầu khi nắm giữ trái phiếu chính phủ dài hạn.

Nếu nhà đầu tư bắt đầu đòi hỏi mức lợi suất cao hơn để bù đắp cho rủi ro tài khóa, nguồn cung trái phiếu chính phủ khổng lồ có thể trở thành một yếu tố gây áp lực lên thị trường.

Trong kịch bản này, vàng có thể hưởng lợi theo một cơ chế khác với trước đây.

Thay vì chỉ tăng khi lợi suất giảm, vàng có thể tiếp tục được mua khi lợi suất tăng nếu nguyên nhân của lợi suất cao lại chính là lo ngại về nợ công và sức khỏe tài khóa.

Nợ công có thể trở thành động lực mới của vàng

Một thay đổi đáng chú ý khác nằm ở nhóm người mua trái phiếu chính phủ.

Trước đây, ngân hàng trung ương và các quỹ hưu trí thường đóng vai trò quan trọng trong việc hấp thụ trái phiếu dài hạn. Tuy nhiên, khi tỷ trọng nhà đầu tư tư nhân tăng lên, mức độ nhạy cảm với lợi suất và rủi ro tài khóa cũng có thể lớn hơn.

Điều này tạo ra khả năng xuất hiện một vòng xoáy:

Nợ chính phủ tăng → nguồn cung trái phiếu tăng → nhà đầu tư yêu cầu lợi suất cao hơn → chi phí vay tăng → áp lực tài khóa lớn hơn.

Nếu thị trường bắt đầu nhìn nhận đây là một vấn đề dài hạn, vàng có thể trở thành một trong những tài sản được sử dụng để phòng vệ.

McGuire cho rằng đây cũng là yếu tố có thể thúc đẩy vàng tiến sâu hơn vào các danh mục đầu tư tổ chức.

Vàng vẫn còn rất ít trong danh mục của các tổ chức lớn

Một điểm đáng chú ý được McGuire đưa ra là vàng hiện vẫn chưa chiếm tỷ trọng đáng kể trong chiến lược phân bổ tài sản của nhiều quỹ hưu trí lớn tại Mỹ.

Điều này có vẻ mâu thuẫn với đà tăng mạnh của vàng trong những năm gần đây, nhưng theo McGuire, chính tỷ trọng thấp này lại có thể trở thành một yếu tố hỗ trợ triển vọng dài hạn.

Nếu những vấn đề trên thị trường trái phiếu tiếp tục gia tăng, các tổ chức có thể bắt đầu xem xét vàng như một thành phần cần thiết hơn trong danh mục.

Nói cách khác, câu chuyện không chỉ nằm ở việc các nhà đầu tư hiện tại mua thêm vàng.

Một phần quan trọng hơn là khả năng vàng thu hút dòng tiền từ những nhà đầu tư tổ chức trước đây gần như không phân bổ vào kim loại quý.

Nhà đầu tư Trung Quốc tiếp tục mua vàng khi giá điều chỉnh

Không chỉ phương Tây, nhu cầu tại châu Á cũng đang đóng vai trò quan trọng.

Wei Yan, Macro Portfolio Manager tại Dymon Asia, cho biết nhà đầu tư Trung Quốc hiện có ít lựa chọn hơn để bảo vệ tài sản trong bối cảnh bất động sản và thị trường chứng khoán trong nước gặp khó khăn.

Vì vậy, lợi suất thực cao tại các thị trường phương Tây không nhất thiết tạo ra sức ép tương tự đối với nhu cầu vàng tại Trung Quốc.

Một đặc điểm đáng chú ý là nhà đầu tư Trung Quốc có xu hướng mua vàng khi giá điều chỉnh.

Yan cho biết vàng thường thể hiện tốt hơn trong các phiên giao dịch châu Á, phản ánh lực mua tương đối bền vững từ khu vực này.

Điều này giúp giải thích tại sao vàng có thể vẫn duy trì sức mạnh ngay cả khi nhà đầu tư phương Tây trở nên thận trọng hơn trước lợi suất trái phiếu cao.

Thế hệ trẻ cũng có thể trở thành động lực mới cho vàng

Các chuyên gia LBMA cũng cho rằng sự thay đổi trong hành vi đầu tư của các thế hệ trẻ có thể củng cố câu chuyện dài hạn của vàng.

Lạm phát kéo dài khiến nhiều hộ gia đình cảm thấy tài sản của họ tăng về giá trị danh nghĩa nhưng lại không tăng tương ứng về sức mua thực tế.

Trong môi trường như vậy, những tài sản hữu hạn và không phụ thuộc trực tiếp vào khả năng thanh toán của một chính phủ có thể trở nên hấp dẫn hơn.

Dhawan cho rằng vàng đáp ứng khá nhiều tiêu chí mà nhóm nhà đầu tư này tìm kiếm khi muốn bảo toàn sức mua.

Tuy nhiên, đây vẫn là một xu hướng dài hạn và không nên được hiểu rằng thế hệ trẻ sẽ ngay lập tức tạo ra một làn sóng mua vàng mới.

Không phải cứ lo nợ công là vàng sẽ tăng một mạch

Dù triển vọng dài hạn được đánh giá tích cực, các chuyên gia cũng đưa ra một cảnh báo quan trọng: câu chuyện mất giá tiền tệ không đồng nghĩa với việc vàng chỉ có một hướng đi.

Giá vàng tăng mạnh khiến nhu cầu vật chất truyền thống, đặc biệt là trang sức, suy giảm đáng kể.

Khi giá quá cao, những người mua nhạy cảm với giá có thể rời khỏi thị trường hoặc trì hoãn quyết định mua. Điều này có thể khiến vàng trải qua những giai đoạn biến động mạnh, tích lũy hoặc đi ngang ngay cả khi câu chuyện dài hạn vẫn tích cực.

Đây là điểm nhà đầu tư cần phân biệt rõ:

“Câu chuyện dài hạn tích cực” không đồng nghĩa với “giá sẽ tăng liên tục trong ngắn hạn”.

Nợ công Mỹ và toàn cầu: vấn đề không dễ biến mất

Một trong những thông điệp đáng chú ý nhất tại hội nghị LBMA là vấn đề nợ công có tính chất dài hạn và không dễ giải quyết chỉ bằng thay đổi chính phủ.

McGuire lưu ý rằng thâm hụt ngân sách Mỹ đã mở rộng dưới cả chính quyền Dân chủ và Cộng hòa, trong khi vấn đề nợ và thâm hụt vẫn chưa được xử lý triệt để.

Điều này khiến câu chuyện vàng vượt ra ngoài phạm vi chính sách tiền tệ của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed).

Nếu vàng trước đây chủ yếu được giao dịch dựa trên lãi suất, USD và lạm phát, thị trường hiện có thể phải bổ sung thêm một biến số ngày càng quan trọng:

Rủi ro tài khóa.

Kết luận

Thông điệp từ LBMA 2026 cho thấy vàng đang đứng trước một sự thay đổi đáng chú ý trong câu chuyện đầu tư. Lợi suất trái phiếu tăng cao không còn tạo ra sức ép lên vàng mạnh như mối quan hệ truyền thống, trong khi nợ công, thâm hụt ngân sách và lo ngại mất giá tiền tệ ngày càng trở thành động lực mới.

Tuy nhiên, nhà đầu tư không nên diễn giải điều này thành tín hiệu rằng vàng chắc chắn tăng liên tục. Giá cao vẫn gây áp lực lên nhu cầu vật chất và có thể khiến thị trường biến động mạnh trong ngắn hạn.

Điểm đáng quan tâm hơn là nếu rủi ro nợ công tiếp tục gia tăng và vàng ngày càng được các tổ chức xem như một tài sản phòng vệ, kim loại quý có thể đang bước vào một giai đoạn mà động lực tăng giá không còn phụ thuộc hoàn toàn vào việc lợi suất trái phiếu giảm.

---